چهارشنبه ۱۹ مرداد ۱۴۰۱ - 10 Aug 2022
تاریخ انتشار :
سه شنبه ۱۱ مرداد ۱۴۰۱ / ۰۸:۵۶
کد مطلب: 59579
۰
برگرفته از خبرنامه تابستان 1401 انجمن روانشناسی ایران

مقایسه اثر بخشی مدل اجتناب اختلال فراگیر اضطراب و درمان شناختی رفتاری

دکتر معصومه شفیعی
دکتر معصومه شفیعی پایان‌نامه دکتري تخصصی خود تحت عنوان "تدوین مدل اجتناب متضاد اختلال اضطراب فراگیر: مقایسه اثربخشی درمان مبتنی بر این مدل و درمان شناختی رفتاری متمرکز بر هیجان بر علایم اضطراب، شدت هیجان و کنترل عاطفی زنان مبتلا به اختلال اضطراب فراگیر" را در بهمن 1400 به اتمام رسانده است پایان‌نامه ایشان توسط دکتر عزت­ اله قدم پور (استاد راهنما) و دکتر محمد عباسی (استاد مشاور) هدایت شده است.

چکیده
مقدمه و هدف: مداخله روان­شناختي در اختلال اضطراب فراگیر داراي جايگاه ويژه­اي است. اما آنچه که بر درمان تقدم دارد شناسایی متغیرهای دخیل در اختلال اضطراب فراگیر و تدوین یک مدل برای تبیین آن­ها می­باشد. در همین راستا، هدف این بخش از مطالعه تعیین رابطه علی بین آسیب­های دوران کودکی (سوء استفاده جنسی، هیجانی و فیزیکی، غفلت هیجانی و فیزیکی) و روان­رنجوری با علایم اختلال اضطراب فراگیر به وسیله میانجی گری مشکلات بین فردی (سردی و بازداری اجتماعی)، اجتناب متضاد هیجانی (ایجاد و حفظ احساسات منفی و ناراحتی مرتبط با تغییرات هیجانی) و اجتناب متضاد از نگرانی (نگرانی برای اجتناب از تغییرات هیجانی منفی، نگرانی برای ایجاد و حفظ احساسات منفی و نگرانی برای ایجاد تقابل مثبت) و همچنین مقایسه اثربخشی درمان شناختی-رفتاری هیجان­مدار (ECBT) و درمانی مبتنی بر این مدل بر علایم اضطراب، شدت هیجان و کنترل عاطفی زنان مبتلا به GAD انجام گرفت.

   مواد و روش­ها: این مطالعه از طرح مقطعی- توصیفی (مدل­سازی معادلات ساختاری) و نیمه آزمایشی استفاده شد. جامه آماری شامل تمام افرادی است که علایم اختلال اضطراب فراگیر را در شهر خرم آباد دارند، می­باشد که از میان این افراد 457 نفربه عنوان  نمونه بخش مدل­سازی مطالعه انتخاب شدند و سپس پرسش­نامه آسیب­های دوران کودکی  (CTQ)، پنج عاملی نئو  (NEO-FFI)، اجتناب متضاد از نگرانی (CAQ-W)، اجتناب متضاد هیجانی (CAQ-GE)، مشکلات پیچیده بین فردی (IIP-C) و مقياس کوتاه اختلال اضطراب فراگير(GAD-7) توسط آزمودنی­ها پاسخ داده شد.

در بخش اثربخشی نیز 45 نفر از میان آزمودنی­های بخش اول با توجه به نمره برش مقیاس اختلال GAD مصاحبه بالینی و ملاک­های ورود و خروج به صورت در دسترس و داوطلبانه انتخاب شدند و به صورت تصادفی در سه گروه درمان شناختی رفتاری متمرکز بر هیجان (ECBT)، (15 نفر)، درمان تدوینی مبتنی بر مدل (15 نفر) و گروه گواه (15 نفر) گمارده شدند، درمان تدوینی مبتنی بر مدل و درمان شناختی-رفتاری هیجان­مدار (ECBT)، هر کدام به طور جداگانه در 12 جلسه  90 دقیقه­ای (هفته­ای یک جلسه) برگزار شد و برای گروه گواه هیچ گونه مداخله­ای اعمال نشد.
ابزار این بخش پژوهش مقیاس GAD-7، شدت هیجان (EIS-R) و کنترل عاطفی (ACS) بود که آزمودنی­ها در پیش آزمون و پس آزمون به سوالات آن­ها پاسخ دادند. داده­ها نیز با استفاده از تحلیل معادلات ساختاری (SEM)، تحلیل کوواریانس چند متغیری (مانکووا)، مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.

نتایج: نتایج به دست آمده از بخش مدل­سازی نشان داد که مسیرهای آسیب­های دوران کودکی بر علایم اختلال اضطراب فراگیر با میانجیگری مشکلات بین فردی و اجتناب متضاد از نگرانی(55/7=ZValue)، روان­رنجوری بر علایم اختلال اضطراب فراگیر با میانجیگری مشکلات بین فردی و اجتناب متضاد از نگرانی (17/7=ZValue)، مشکلات بین فردی بر علایم اختلال اضطراب فراگیر با میانجیگری اجتناب متضاد از نگرانی (25/2= ZValue) معنادار بودند، اما مسیرهای آسیب­های دوران کودکی بر علایم اختلال اضطراب فراگیر با میانجیگری مشکلات بین فردی و اجتناب متضاد هیجانی (96/1Z<)، مسیر روان­رنجوری بر علایم اختلال اضطراب فراگیر با میانجیگری مشکلات بین فردی و اجتناب متضاد هیجانی  (96/1Z<) و مسیر مشکلات بین فردی بر علایم اختلال اضطراب فراگیر با میانجیگری اجتناب متضاد هیجانی (96/1Z<) نیز معناد نبودند.

نتایج به دست آمده در بخش اثربخشی نیز نشان داد که درمان تدوینی مبتنی بر مدل و درمان شناختی-رفتاری هیجان­مدار باعث بهبود علایم اختلال اضطراب فراگیر، شدت هیجان و کنترل عاطفی در افراد مبتلا به اختلال اضطراب فراگیر می­شوندو درصد بهبودی آن­ها بیشتر از آزمودنی­های گروه گواه می­باشد. ولی دو گروه آزمایشی تفاوت معناداری با هم نداشتند (49/14=f، 001/0=p).

نتیجه­ گیری: در درمان علایم اختلال اضطراب فراگیر بهتر است آسیب­های دوران کودکی، روان­رنجوری، مشکلات بین فردی، اجتناب متضاد از نگرانی و اجتناب متضاد هیجانی مورد توجه اهداف درمانی قرار گیرد، علاوه بر این برای کاهش شدت علایم اختلال اضطراب فراگیر شدت هیجان و کنترل عاطفی در زنان مبتلا به اختلال اضطراب فراگیر از درمان شناختی-رفتاری هیجان­مدار و درمان مبتنی بر مدل پیشنهادی استفاده کرد.
 
مرجع : انجمن روانشناسی ایران
نام شما

آدرس ايميل شما
  • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود
  • نظرات پس از تأیید مدير حداكثر ظرف 24 ساعت آينده منتشر می‌شود

سلامت روانِ پزشکان جدید در خطر است
هشدار دانشمندان: مغز انسان برای بیداری در نیمه شب ساخته نشده است
۷ درسی که آدم‌ها یک عمر طول می‌کشد تا بیاموزند!
شما صاحب کدام شخصیت آب‌وهوایی هستید؛ بیزار از باران یا عاشق تابستان؟
آینده ای روشن با انتخابی آگاهانه
اختلال پدوفیلیا چیست و چه ویژگی‌هایی دارد؟
زنان اثرگذار در تاریخ روانشناسی
جدایی یک رویداد نیست یک فرایند است
چگونه از کودک‌مان در برابر پدوفیلی‌ها محافظت کنیم؟
افراد دارای خالکوبی و پیرسینگ، مشکلات کودکی بسیاری داشته‌اند!
درمان وسواس فکری بدون دارو
با شوهر خسیس خود چه کنیم؟
با ترس هات روبرو شو! آدم ها رو ببخش! یک راه حل جدید بساز! هدف هات رو مشخص کن! آدم هایی که ازت متنفر هستند رو فراموش کن! ذهنت رو آزاد کن!