چگونه به زبانی ساده حریم خصوصی بدن را به کودکان آموزش دهیم؟

دکتر «آزیتا کشاورز»، متخصص بهداشت باروری و عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، در برنامه «مثبت تربیت» رادیو سلامت، با اشاره به آغاز فعالیت‌های آموزشی و تفریحی کودکان، گفت: کودکان زیر هفت سال به دلیل ویژگی‌های رشدی‌شان نیازمند آموزش‌هایی هستند که آن‌ها را برای حضور ایمن در محیط‌هایی مانند مهد کودک، کلاس‌های شنا و سایر فضاهای عمومی آماده کند.
 

 

وی با تأکید بر اینکه نظارت والدین در تمام مراحل آموزشی ضروری است، افزود: ما هرگز توصیه نمی‌کنیم که کودک را به‌طور کامل به محیط آموزشی بسپارید. حضور دوره‌ای والدین در کلاس‌ها، آشنایی با مربیان، و بررسی دقیق شرایط فضاهایی مانند استخر که حساس‌تر هستند، از جمله اقدامات مهمی است که باید انجام شود.

یکی از آموزش‌های پایه‌ای برای کودکان، شناخت حریم خصوصی بدن است. کودک باید بیاموزد که بدنش متعلق به خودش است و هیچ‌کس بدون اجازه حق لمس آن را ندارد. این آموزش باید با زبان ساده، آرام و بدون ایجاد ترس منتقل شود. والدین باید در سطح چشم کودک بنشینند و با او گفت‌وگو کنند تا حس دستوری بودن از بین برود و کودک پذیرش بیشتری داشته باشد.

تفکیک لمس‌های خوب و بد باید با مثال‌های قابل فهم و از طریق بازی، داستان و نمایش عروسکی آموزش داده شود. کودک باید یاد بگیرد که اگر کسی به بدنش دست زد و احساس ناخوشایندی داشت، باید به بزرگ‌تر مورد اعتماد مانند مادر، پدر یا مربی گزارش دهد.

این متخصص بهداشت باروری با اشاره به اینکه آموزش‌های مربوط به خودمراقبتی نیازمند استمرار هستند، گفت: این آموزش‌ها نباید به شکل وسواس‌گونه یا تکرار طوطی‌وار انجام شوند. بلکه باید در قالب‌های متنوع و خلاقانه، متناسب با سن کودک و در جریان طبیعی زندگی روزمره ارائه شوند. مثلاً والدین می‌توانند با استفاده از دو عروسک، نمایشی ترتیب دهند که در آن یکی از شخصیت‌ها از دیگری درباره لمس بدن سؤال می‌پرسد و سپس به والدینش گزارش می‌دهد. این روش‌ها تأثیر بیشتری در یادگیری کودک دارند.

کشاورز در پایان تأکید کرد: شناخت مرزهای بدن، تقویت حس مالکیت نسبت به بدن، و آموزش گزارش‌دهی در موقعیت‌های ناراحت‌کننده، از جمله مهارت‌هایی هستند که هر کودک باید پیش از ورود به محیط‌های آموزشی و تفریحی بیاموزد.