سه شنبه ۱۶ آذر ۱۴۰۰ - 7 Dec 2021
تاریخ انتشار :
يکشنبه ۲۷ تير ۱۳۹۵ / ۱۵:۳۰
کد مطلب: 37663
۱۷
۱۹

آشنايي با رشته‌ مشاوره و تفاوت آن با روان‌شناسي

آشنايي با رشته‌ مشاوره و تفاوت آن با روان‌شناسي
یک زندگی آرام،‌ شیرین و بدون تنش‌ها بزرگترین آرزوی هر فردی است. آرزویی که دست‌یابی به آن بسیار دشوار است. چراکه امروزه افزایش مشکلات و پیچیدگی و آمیختگی آن‌ها با یک‌دیگر، انسان‌ها را بیش از زمان‌های گذشته در برابر شرایط دشوار،‌ نامساعد و پرفشار قرار می‌دهد تا جایی که انواع فشارهای روانی جزء لاینفک زندگی روزمره بسیاری از ما شده است و این به معنای آن است که ایجاد روابط سالم و صمیمانه با هم‌نوعان، داشتن زندگی پرثمر و تحقق نیروهای بالقوه‌ای که در وجود تک‌ تک انسان‌ها به ودیعه گذاشته شده است،‌ به سختی امکان‌پذیر می‌باشد. حال چه باید کرد؟‌

برای ما خیلی پیش آمده که این دو را (مشاوره و روان شناسي) به جای هم به کار برده ایم. ولی احساس می کنم حداقل برای ما که روانشناس یا مشاور هستیم درست نیست که این دو رو به جای هم بکار ببریم چرا که تفاوت های اساسی بین این دو زمینه وجود داره و به نظر تنها وجه شبه این دو راهنمایی کردن شخصی که در روبروی آنها نشسته است می باشد.


رشته‌ راهنمایی و مشاوره یکی از رشته‌های علوم انسانی در گروه علوم تربيتي است که بيشتر در زمينه پيشگيري نوع اول و راهنمايي افراد براي كمك به حل مسائل سطحي تر زندگي مانند راهنمايي هاي تحصيلي و شغلي و برنامه ريزي براي حل مسائل و مشکلات دانش‌آموزان و نوجوانان و حتي آموزش پيش از ازدواج بپردازد.

شخص مشاور‌ به‌ افراد آموزش‌ می‌دهد که‌ چه‌ کنند تا انتخاب هاي صحيحي در زندگي داشته باشند و دچار گمراهي در زندگي نشوند. و راه‌ پیشرفت‌ و تکامل‌ را راحت‌تر و سریع‌تر طی‌ نمایند.

بخش‌ دیگری‌ از فعالیت مشاوره‌ نیز شامل‌ حال‌ افرادی‌ می‌شود که‌ دچار بحران‌ مثل اختلافات خانوادگي و يا طلاق شده‌اند و اکنون‌ نمی‌دانند که‌ چگونه‌ باید از بحران‌ مورد نظر عبور کرده‌ یا با آن‌ کنار بیایند در اینجا مشاور به‌ فرد مراجعه‌‌کننده‌ کمک‌ می‌کند تا بتواند بر بحران‌ موجود غلبه‌ کند. مشاوره‌ علم مستقل نيست بلكه چكيده اي از تحقیقات‌ و داده‌های‌ روانشناسی‌ را برای‌ حل‌ مشکلات‌ مردم‌ به یاری‌ می‌گیرد.

-
توانایی‌های‌ لازم:
 خوب‌ گوش‌ دادن‌ و خوب‌ سخن‌ گفتن‌ دو ویژگی‌ مهم‌ و ضروری‌ برای‌ علاقمندان به رشته‌‌ مشاوره‌ است‌. یک‌ مشاور باید بتواند با صبر و بردباری‌ و آرامش‌ درونی‌ و همدلی خود، فضای‌ مناسبی‌ برای‌ مراجعه‌‌کننده‌ ایجاد کند و به‌ او اجازه‌ دهد که‌ خود را تخلیه‌ کرده‌ و دغدغه‌های‌ ذهنی‌ خویش‌ را بیان‌ کند. یک‌ مشاور خوب‌ باید از مسائل‌ اقتصادی‌، سیاسی‌، اجتماعی‌ و مذهبی‌ روز جامعه‌ نیز اطلاع‌ كافي داشته‌ باشد.

موقعیت‌ شغلی‌ در ایران:
 مشاوره‌ دارای‌ ابعاد مختلفی‌ است‌ و می‌توان‌ برای‌ انتخاب‌ رشته‌ تحصیلی‌، ازدواج‌، شغل‌یابی‌، نحوه‌‌ ارتباط‌ ميان اعضای‌ خانواده‌ یا نحوه‌‌ روبه‌رو شدن‌ با بحران‌های‌ دوران‌ نوجوانی‌ و جوانی‌ از راهنمايي‌هاي مشاور استفاده‌ کرد.
در ميان شغل هاي دولتي پست مشاور مدرسه وجود دارد كه فارغ التحصيلان روان شناسي يا مشاوره مي توانند آنرا انتخاب نمايند.

-
درس‌های‌ این‌ رشته‌ در طول‌ تحصیل:
دروس‌ پایه‌ و اصلی‌:
 ریاضیات‌ پایه‌، مبانی‌ جامعه‌شناسی‌، انسان‌ از دیدگاه‌ اسلام‌، روان‌شناسی‌ عمومی‌، اصول‌ فلسفه‌ آموزش‌ و پرورش‌، آمار توصیفی‌، آموزش‌ و پرورش‌ ابتدایی‌، راهنمایی‌ و متوسطه‌، جامعه‌شناسی‌ آموزش‌ و پرورش‌، روان‌شناسی‌ از دیدگاه‌ دانشمندان‌ اسلامی‌، مبانی‌ راهنمایی‌ و مشاوره‌، ، آمار استنباطی‌، روش‌ها و فنون‌ راهنمایی‌ و مشاوره‌، سنجش‌ و اندازه‌گیری‌ در علوم‌ تربیتی‌، روش‌ها و فنون‌ تدریس‌، نماد خانواده‌ در اسلام‌ و ایران‌، روان‌شناسی‌ رشد، روش‌ تحقیق‌ در علوم‌ تربیتی‌ و مشاوره‌، مقدمات‌ مدیریت‌ آموزشی‌، روان‌شناسی‌ یادگیری‌، تولید و کاربرد مواد آموزشی‌، مبانی‌ کامپیوتر، روان‌شناسی‌ شخصیت‌، روان‌شناسی‌ تربیتی‌، آسیب‌شناسی‌ روانی‌، مسائل‌ جوانان‌ و نوجوانان‌، روان‌شناسی‌ اجتماعی‌، روان‌شناسی‌ و آموزش‌ افراد استثنایی‌، بازی‌ درمانی‌، اختلالات‌ یادگیری‌، آسیب‌شناسی‌ اجتماعی‌، بهداشت‌ روانی‌.

دروس‌ تخصصی :
 راهنمایی‌ و مشاوره‌ تحصیلی‌، راهنمایی‌ و مشاوره‌ شغلی‌، کاربرد آزمون‌های‌ روانی‌ (هوش‌، استعداد، رغبت‌)، کاربرد آزمون‌های‌ تشخیصی‌ و شخصیت‌ در مشاوره‌، نظریه‌ مشاوره‌ و روان‌درمانی‌، راهنمایی‌ و مشاوره‌ گروهی‌، مشاوره‌‌ خانواده‌، مددکاری‌ اجتماعی‌ در مشاوره‌، روش‌های‌ تغییر و اصلاح‌ رفتار، متون‌ تخصصی‌ زبان‌، پروژه‌ تحقیقاتی‌، تمرین‌ عملی‌ مشاوره‌ (فعالیت‌های‌ راهنمایی‌)، تمرین‌ عملی‌ مشاوره‌ (فعالیت‌های‌ مشاوره‌ای‌).
-
تفاوت رشته‌هاي مشاوره و روان‌شناسي باليني:
*دانش آموزان گروه تجربی هم می‌توانند در انتخاب رشته‌ تحصيلي، روانشناسی را انتخاب کنند، اما مشاوره مختص به داوطلبان گروه انسانی است. رتبه هاي برتر كنكور روانشناسي را به رشته مشاوره ترجيح مي دهند. چون سطح علمي روانشناسي بالالتر از مشاوره است.

*رشته‌هاي راهنمایی مشاوره و روانشناسی با هم همپوشاني دارند اما  در 30 واحد درسی باهم تفاوت دارند. البته اگرچه سایر واحدهاي درسي آن‌ها مشابه‌اند اما اين، لزوماً بدان معنا نیست که به یک شیوه‌ یکسان آموزش داده می‌شوند، بلکه تأکیدات در هر رشته متفاوت با ديگري است.

*حيطه‌ كاري اين دو رشته تا حدودي به هم نزديك است؛ اما نكته‌ اصلي آن است كه مشاوران، بيش‌تر در راستاي راهنمايي و پيش‌گيري از بروز فشارهاي رواني، به افراد سالم از حيث رواني مشاوره مي‌دهند درحالي‌كه روان‌شناسان بيش‌تر درصدد پيشگيري نوع دوم و سوم براي درمان افرادي هستند كه به نوعي از يك اختلال رواني رنج مي‌برند.

*مشاور بعد از فارغ التحصیلی در دوره‌ کارشناسی ارشد می‌تواند برای خود دفتری دایر کند و به ارائه‌ خدمات مشاوره‌ای از قبیل مشاوره‌ خانواده (که شامل ازدواج، مسائل زناشویی، مسائل عاطفی و ...)، شغلی و تحصیلی بپردازد.

اما یک روانشناس (ترجیحا بالینی) بعد از فارغ التحصیلی در دوران کارشناسی ارشد می‌تواند دفتر و يا مطبی دایر کند و به درمان افرادی که دارای مشکلات روانی رفتاري و اجتماعي هستند بپردازد. به افرادی که به روانشناس بالینی مراجع می‌کنند عنوان بیمار داده می‌شود چون دارای بيماري‌هاي روانی هستند. روانشناسان اغلب در بیمارستان‌های روانی مشغول به کار می شوند.
-
يكي از اساسی ترین تفاوت هاي روان شناسی و مشاوره به بعد زمانی اشاره دارد: یعنی اینکه روانشناس برای مشکل یا عواملی که در گذشته برروی فرد داشته تاکید می کند اما مشاوره آینده نگر هست و معمولا به انتخاب های افراد مربوط می شود. به این صورت که یک مشاور فرد را برای تصمصم گیری بین دو یا چند انتخاب برای آینده راهنمایی می کند. و در اين رابطه از اسناد،بخشنامه ها، آيين نامه ها و قوانين نيز كمك مي گيرد.

شخصی که به مشاوره مراجعه می کند، مراجع نام دارد لذا شخصی است که سالم است و تنها نیاز به راهنمایی دارد ولی شخصی که به روان شناس مراجعه می کند ادرگير برخي از افكار منفي،توهمات و هذيان هايي است كه ناشي از اختلالات روانی است و عملكرد فرد را مختل كرده است و وي از اين مسئله رنج می برد و نیازمند مداخله می باشد.

در مجموع مشاوران مشكلات خفيف و سطحي تر مانند مشكلات دانش آموزان و دانشجویان و افرادی که نیازمند راهنمایی در انتخاب ها (انتخاب رشته،شغل و همسر) می باشند سروکار دارند و همچنین افرادی که نیازمند برنامه ریزی می باشند و برای انتخابهای آینده خود دچار فشار هستند و معمولا جلسات مشاوره در يك يا دو جلسه به ثمر مي رسد اما جلسات مداخلات روان شناس شايد در برخي اوقات به 15 جلسه و يا بيشتر مي رسد . در دنيا رشته مستقل مشاوره وجود ندارد بلكه روانشناسي مشاوره است كه به خدمات ياورانه مي پردازد.
-
 
مرجع : كتاب آشنايي با رشته‌هاي دانشگاهي
نام شما

آدرس ايميل شما
  • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود
  • نظرات پس از تأیید مدير حداكثر ظرف 24 ساعت آينده منتشر می‌شود

پیمان لطفی
Iran, Islamic Republic of
دید بسیار سطحی به رشته مشاوره نوشته بودید در ایالات متحده به مشاوره Consulting psychology میگن یا به فارسی روانشناسی مشاوره ای اگر شما به عنوان رشته در مدارک اخذ شده از دانشگاه های معتبر نگاه کنید مثلاً خانم دکتر شکوه نوابی نژاد دکتری رشته روانشناسی مشاوره(ای) دارن و در ضمن مشاوره یک مداخله درمانی هست توسط یک فرد متخصص که آگاهی و اشراف به مباحثی مثل مبانی مشاوره و روان درمانی، فنون مشاوره و روان درمانی،نظریه های مشاوره روان درمانی(و در شاخه های تخصصی نظریه های درمان خانواد،نظریه های مشاوره شغلی، مشاوره تحصیلی) داشته باشه و مشاوره یک عمل کاملاً درمانی تلقی میشه حال این که مشاورین محیط کارشان بیشتر در مراکز ارائه خدمات روان درمانی هست و کمتر در آسایشگاه ها و بیمارستان های روانی هستند برای اینه که روانشناسی بالینی یا کلینیکی تمرکزش بر آسیب شناسی و تشخیص هست و فعالیت های درمانی زیادی ندارن و بخش درمان بیشتر به روانپزشکان سپرده میشه در این محیط ها. در ضمن چیزی که شما توضیح دادین راهنمایی هست نه مشاوره در صورتی که از نظر علمی مشاوره و راهنمایی مجزا هستن و تفاوت های بسیاری دارند و این رشته اصلاً محدود نیست اینقدر که شما بیان کردین حالا از هر منبعی خواهشاً به مردم اطلاعاتی نگین که فکر کنن مشاور ها متخصص نیستن و عمه تراپیست هستن
مهیار احسانی
Iran, Islamic Republic of
سلام من میخوام این رشته رو انتخاب کنم هیچکس نیست راهنمایی کنه میشه کمک کنید منو
Iran, Islamic Republic of
رشته بیخودیه . بهتره برین روانشناسی بالینی یا سلامت بخونین . مشاوره در حد روانشناسی تربیتی و مدرسه ای است و برای کمک تخصصی به مردم درمان اختلالات بهتره بالینی بخونید
زهرا امیری
United Arab Emirates
من کاملا با نظر آقای پیمان لطفی موافقم و شما رشته ی مشاوره را خیلی به صورت پیش پا افتاده توضیح داده بودید چون رشته بنده هم مشاوره هست و این توضیحاتی که دادید برای خیلی گذشته است و در ضمن راهنمایی است نه مشاوره و نحوه کار مشاوره به این طریق نیست.
Iran, Islamic Republic of
میشه بیشتر توضیح بدید؟
جعفر
Iran, Islamic Republic of
خب خودتون دارین می فرمایین روانشناسی مشاوره . تو همه دنیا رشته روانشناسی مشاوره دارند نه راهنمایی و مشاوره خالی که تو ایران بابش کردین . در ضمن وقتی اسم مشاوره می اید یاد یک فن درمان گفتگومحوری بیفتید نه یاد رشته مشاوره که خوندین. من نمیدونم چرا مشاوان فکر می کنند هرجا اسم این کلمه می آید رگ گردنشون کلفت میشه انگاری خطاب به اوناست اما دوستان بی تعصب باید بدونید مشاوره کلمه عام است . یعنی راهنمایی بر اساس گفتگو . مثل مشاوره پزشکی . یعنی پزشکی که به بیمار اطلاعات میده . مشاور املاک، مشاور ژنتیک یعنی شخصی که مردم رو در آن حیطه راهنمایی می کنه. بازم الان یک دانشجوی مشاوره پیدا میشه برمیگرده میگه نه اینطوری نیست . پس بشین تا بیاد
Iran, Islamic Republic of
بهتر است گرایش های مشاوره همچون مشاوره توانبخشی ودخانواده و صلاحیت های انها را قبل بیان نظر مطالعه بفرمایید
سارا
Iran, Islamic Republic of
سلام .می خواستم بپرسم که چرا بین رشته های تجربی و انسانی هیچ کدوم از گرایش ها ذکر نشده . فقط نوشته روانشناسی . باید برای روانشناسی بالینی همون روانشناسی بخونیم ؟ چه شکلی گرایش رو انتخاب کنیم ؟
فاطیما
Iran, Islamic Republic of
عزیزم شما اول باید روانشناسی عمومی بخونی بعد برای ارشد تخصصی که میخوای رو بخونی.
سمیه
France
طی چندسال اخیر گرایش ها در دوران کارشناسی تقریبا حذف شدند، چیزی شبیه رشته های پزشکی
زهرا
Iran, Islamic Republic of
واقعا عالی بود
محند
Iran, Islamic Republic of
با سلام ببخشید من موندم برم مشاوره یا روانشناسی
Iran, Islamic Republic of
حتما روان شناسی بخونید و گول حرفای مشاوران رو نخورید چون در کنکور رتبه بدی داشتن نتوستن روانشناسی رو انتخاب کنند. مشاوره بیشتر حوزوی و من درآوردیست که عده ای منفعت طلب دستاوردهای روانشناسان بزرگ ایران مثل شاملو، براهنی و سیروس عظیمی و .... رو دارن میدزدن و به اسم مشاوره به خورد ملت میدن. تو همه دنیا روانشناسی علم است و مشاوره یک فن تربیتی و گفتگو محوری برای انتخاب صحیح و اتخاذ یک تصمیم از سوی مراجع است البته با کمک مشاور. در مجموع روانشناسی درمانی تر است و برای ادامه تحصیل در خارج هم کاربرد دارد . البته روانشناسی های دانشگاههای دولتی
Iran, Islamic Republic of
متاسفانه دید شما بسیار غیر علمی و تخصصی و متعصبانه است
ضمن ابنکه حتی در این جامعه هم میگن مشاوره بگیریم و مشاوره بدیم نه روانشناسی بگیریم
فکر کنم برای کسانی که بخواهند بدانند همین یک نکته کافی است
Iran, Islamic Republic of
راست میگی شما .الان مشاور املاک سرکوچه ما هم خیلی خوب مشاوره میده. اسمش آقا اشکانه
Iran, Islamic Republic of
بی تعصب تمام داده های رشته مشاوره برگرفته از علم مستقل روان شناسی است. و در دنیا و در زیر مجموعه روانشناسی رشته ای داریم به نام روانشناسی مشاوره . شما اگر به زیر مجموعه انجمن روانشناسی آمریکا هم که نگاه کنید می بینید 54 شاخه داره و مشاوره مستفل نیست.
حانیه دهقانی
Iran, Islamic Republic of
توضیحات خوب و بسنده بود و تقریبا راه ادمارو برای انتخاب رشته روشن میکند
Farshad
Iran, Islamic Republic of
سلام. متاسفانه اطلاعات بسیار ناقص و بعضا نادرست است و از متن مشخص است که کسی که این متن را نوشته است یا روانشناس است و یا کلا رشته ای غیر مشاوره و روانشناسی دارد. چگونه میگویید حیطه مشاوره پیشگیری سطح یک است؟؟!! چند کتاب اصلی و برتر دنیا را خوانده اید که مشاوره را از روان درمانی جدا میکنید؟؟!! اگر میخواهید مراجعه کنید
به کتابهایی همچون جرالد کوری که در دنیا جزو بهترین و معتبرترین هاست

به مسولین سایت توصیه میکنم با درج مطالبی اینگونه باعث تنزل سطح کاری خود نشوند و حتما بهتر بود از یک دکتر مشاوره هم نظر می خواستید و این کمترین کار ممکن در کاهش سوگیری است.
باتشکر
بیتا
Iran, Islamic Republic of
سلام . من کارشناسی ادبیات خوندم و در مقطع ابتدایی تدریس میکنم . حالا میخوام ارشد روانشناسی تربیتی بخونم . البته اینم بگم بین مشاوره و روانشناسی تربیتی موندم . هم اینکه دوس دارم رشته ای که انتخاب میکنم تو آینده شغلیم تاثیر بزاره هم اینکه رشته جامع تری باشه و هم اینکه جدا از آموزش پرورش بتونم کار دیگه ای راه بندازم . اگه ممکنه راهنماییم کنید . ممنونم
خود تخریبی یا (impostor syndrome) چیست ؟
۵ گامِ علمی که هر عادتی را در شما نهادینه می‌کند
تاثیرات کتاب‌ در دوران کودکی بر مغز در پیری
چرا شادبودن برای برخی افراد سخت‌تر است؟
چگونه با احساس بی‌ارزشی مبارزه کنیم؟
نقش مشاور در روند تحصیلی دانش آموزان چیست؟
مشاوره پیش از ازدواج در تشخیص «ازدواج پرخطر» تا چه حد موثر است؟
علل تپش قلب، تشخیص آن
13 رفتاری که نشان می دهد مردی از شما متنفر است
راه‌های کنترل خشم در کودکان/ دستت را به من بده؛ حرفت را به من بگو!
تکنیک‌های مختلف درس خواندن و زمان استفاده از آن‌ها
چه شوهرانی دست بزن دارند؟
برای موفقیت لازم نیست نابغه باشی فقط کافیه یه قدم جلوتر باشی/ انیشتن